De kracht van rolstoelhandbal: “Ik voelde mij weer handballer”
Snelheid, kracht, tactiek, strijd en vooral heel veel plezier. Wie rolstoelhandbal voor het eerst ziet, ontdekt al snel dat de sport alles heeft wat handbal zo aantrekkelijk maakt. Toch is de sport in Nederland nog relatief onbekend. De spelers van TeamNL Rolstoelhandbal willen daar graag verandering in brengen. Hun boodschap? Kom kijken, probeer het zelf en ontdek hoe verrassend leuk het is. Want om rolstoelhandbal te spelen, hoef je helemaal niet dagelijks in een rolstoel te zitten.
Wie de spelers van TeamNL ziet trainen, merkt direct dat hier serieus wordt gesport. Ballen vliegen door de zaal, rolstoelen draaien razendsnel, spelers zoeken de ruimte en ieder duel wordt vol aangegaan. Op internationaal niveau zijn wedstrijden kort en intensief. Iedere seconde telt. Voor de spelers die het oranje tenue mogen dragen, komt daar nog iets extra’s bij. “Zodra het Nederlandse volkslied wordt gespeeld, besef je pas echt hoe bijzonder het is om in TeamNL te spelen,” vertelt Dennie Coumans. “Tijdens de trainingen is iedereen enorm gemotiveerd en wordt er hard gespeeld, met veel respect. En ja, er wordt ook gelachen.”
Topsport met een eigen dynamiek
Die combinatie van ambitie en plezier kwam ook tijdens het jaarlijkse, internationale toernooi in Lyon afgelopen zomer duidelijk naar voren. Sportief gezien liep het toernooi niet helemaal zoals het team had gehoopt. Het niveau was hoog en de Nederlandse ploeg zag tegelijkertijd waar nog winst te behalen valt. Toch eindigde het toernooi positief, met een overwinning op Hongarije. Dennie kijkt vooral met veel motivatie terug op het internationale niveau dat hij daar zag. “Het was zelfs imponerend. Inspirerend ook. Dan zie je waar je als team voor traint en kun je nieuwe doelen stellen. Je speelt voor je land, dus je gaat voor de winst.”
Voor Jolanda Guit kreeg het toernooi nog een bijzondere persoonlijke afsluiting: zij werd uitgeroepen tot MVP. Een mooie erkenning, zeker binnen een sport waarin mannen en vrouwen samen op het veld staan. “Voor mij persoonlijk was dit toernooi echt de kers op de taart. Juist omdat ik het in het spel vaak tegen mannen moet opnemen, maakt deze erkenning het extra bijzonder. Ook voor vrouwen binnen het rolstoelhandbal.”
Weer dat gevoel van vroeger
Achter de sportieve prestaties zitten verhalen die misschien nog wel meer zeggen over de kracht van rolstoelhandbal. Dennie handbalde twintig jaar voordat hij volledig rolstoelgebonden raakte. Tijdens zijn revalidatie leerde hij vooral te kijken naar wat nog wél mogelijk was. Toen hij in 2023 voor het eerst aansloot bij een rolstoelhandbaltraining, was het gevoel direct terug. “Toen ik die handbal weer in mijn handen kreeg, voelde ik meteen die balcontrole, het overzicht en die drive om te winnen. Ik voelde mij weer handballer. Dat was een fantastisch gevoel.”
Voor hem staat de sportrolstoel dan ook niet symbool voor wat niet meer kan. “Een rolstoel wordt vaak gezien als een beperking, maar voor mij is het tegenovergestelde waar. Dankzij de sportrolstoel heb ik juist vrijheid teruggekregen.”
Ook Jolanda kent het reguliere handbal van binnen en buiten. Toen verder spelen vanwege een versleten heup niet meer mogelijk was, bleek rolstoelhandbal voor haar een nieuwe manier om actief te blijven binnen haar sport. “Ik heb eigenlijk altijd gehandbald. Het was daarom heel fijn dat ik op deze manier verder kon. Mijn ervaring uit het handbal kan ik nu ook gebruiken om het team te helpen en te sturen.”
Je hoeft geen rolstoelgebruiker te zijn
Dat brengt meteen een belangrijk misverstand aan het licht: rolstoelhandbal is niet alleen bedoeld voor mensen die in het dagelijks leven gebruikmaken van een rolstoel. Ook spelers zonder fysieke beperking kunnen aansluiten. Net als handballers die door een blessure tijdelijk niet op hun vertrouwde manier kunnen spelen. Joyce van Haaster hoopt dat juist die groep de weg naar de sport vaker weet te vinden. “Mocht je vanwege een tijdelijke blessure niet meer kunnen handballen, schroom dan niet en stap in die stoel. Het geeft je geen ‘handicapstempel’. Het geeft je juist vrijheid en plezier om weer te kunnen doen wat je het liefste doet: handballen.”
Maurice Poot vult aan. “Het is een onwijs gave sport en zeker leuk om eens te proberen. En je hoeft niet in een rolstoel te zitten om mee te doen.” Daarmee kan rolstoelhandbal voor veel meer mensen interessant zijn dan zij misschien zelf denken. Voor iemand met een fysieke beperking, voor een geblesseerde handballer, maar ook gewoon voor iemand die nieuwsgierig is naar een andere vorm van de sport.
Een sport die wil groeien
De spelers van het Nederlands team dromen van meer teams, meer jonge spelers en een grotere Nederlandse competitie. Niet alleen om de sport toegankelijker te maken, maar ook om het niveau van het nationale team verder te verhogen. Want internationaal ontwikkelt rolstoelhandbal zich snel. “Ik hoop dat de sport meer bekendheid krijgt, zodat de Nederlandse competitie sterker wordt en we ook een bredere selectie voor het nationale team krijgen,” zegt Dennie.
Ook Joyce ziet volop groeimogelijkheden. Zij maakt deel uit van de Wheelchair Handball Workgroup van de EHF, die zich richt op de verdere professionalisering van de sport in Europa. In Nederland ziet ze vooral kansen om meer clubs en jongere spelers aan te laten sluiten. Bij Quintus is ondertussen al gestart met jeugdrolstoelhandbal, onder begeleiding van Maurice. “Ik hoop dat we snel meer teams krijgen in Nederland.”
Soms begint het gewoon met één clinic. Dat een eerste kennismaking zomaar kan uitgroeien tot veel meer, bewijst Johan Meijer. Hij kwam in 2023 via een clinic in aanraking met rolstoelhandbal. Niet veel later trainde hij mee met TeamNL en inmiddels kwam hij ook internationaal in actie. “Voor mij geeft TeamNL extra uitdaging. Je speelt met de besten van Nederland en neemt het op tegen de besten uit het buitenland. Maar we zijn ook gewoon met een mooie club mensen op pad en hebben veel plezier.” Zijn advies aan iedereen die nieuwsgierig is, is dan ook eenvoudig. “Lijkt rolstoelhandbal je leuk, maar ervaar je een drempel? Doe het gewoon. Beperking of niet: je kunt meedoen en zelf ervaren hoe leuk het is.”
Iedereen beleeft handbal
Misschien begint het met kijken naar een training. Misschien met één keer plaatsnemen in een sportrolstoel. Eén bal vangen, een paar keer rijden, proberen te draaien en ontdekken hoe lastig , én hoe leuk, het eigenlijk is. Want uiteindelijk draait het bij rolstoelhandbal om hetzelfde gevoel dat iedere handballer kent: Samen trainen. Passen, bewegen en ruimte creëren. Een ander vrijspelen. Een doelpunt maken. Strijden om de winst. En na afloop samen lachen.
Rolstoelhandbal is geen kleinere of beperktere vorm van handbal. Het ís handbal. Vanuit een ander perspectief, maar met dezelfde snelheid, strijd, teamspirit en liefde voor de bal.